Επιστροφή

Ομιλία του Υφυπουργού Οικονομικών, αρμόδιου για το Χρηματοπιστωτικό Σύστημα, κ. Γιώργου Ζαββού στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής

Ομιλία του Υφυπουργού Οικονομικών, αρμόδιου για το Χρηματοπιστωτικό Σύστημα, κ. Γιώργου Ζαββού στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής στην 4η συνεδρίαση για την επεξεργασία και εξέταση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Οικονομικών «Πλαίσιο χορήγησης μικροχρηματοδοτήσεων, ρυθμίσεις χρηματοπιστωτικού τομέα και άλλες διατάξεις» στις 19/6/2020.

 ΠΡΩΤΟΛΟΓΙΑ

Κύριε Πρόεδρε, κύριοι Βουλευτές,

Όπως είδατε η κυβέρνηση τις τελευταίες μέρες άκουσε με μεγάλη προσοχή όλες τις απόψεις και τις ιδέες των πολιτικών κομμάτων, καθώς και των ενδιαφερομένων κοινωνικών φορέων στις οποίες όλοι διαπιστώσαμε ότι υπάρχει μια επείγουσα αναγκαιότητα για αυτόν τον νόμο. Υπάρχει μια τεράστια ζήτηση. Το είπαν όλοι  οι κοινωνικοί φορείς,  το λέτε όλοι εσείς.

Ο λόγος είναι απλός. Έπειτα από δύο απανωτές κρίσεις που έπληξαν τον Έλληνα πολίτη έχει γίνει απαραιτητη  η παροχή μεγαλύτερης ρευστότητας σε όλους αυτούς που διαφορετικά θα μείνουν πίσω, θα μείνουν έξω. Σε όλες αυτές τις ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού μας οι οποίες θέλουν να ξεκινήσουν έστω και μια μικρή επιχειρηματική δραστηριότητα, όπως ο φοιτητής που τελειώνει το πανεπιστήμιο, η γυναίκα που θέλει να ξαναμπεί στην αγορά εργασίας.

 Πρέπει με κάθε τρόπο να αποφύγουμε αυτόν το κοινωνικό και οικονομικό οστρακισμό που μπορεί  να υπάρξει, εάν δεν πάρουμε αυτή τη στιγμή όλα τα αναγκαία εκείνα μέτρα για να παρασχεθεί άμεσα η ρευστότητα στην πραγματική οικονομία .Τις ανάγκες αυτές έρχεται να καλύψει αυτό το νομοσχέδιο.

Πράγματι, θέλουμε να χτυπήσουμε την παραοικονομία και την τοκογλυφία.

 Θέλουμε να τους δώσουμε στους πολίτες τη δυνατότητα όχι να λάβουν ένα επίδομα, αλλά να ξεκινήσουν μια νέα δουλειά, να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας.

 Κύριε Πρόεδρε,

Ξέρουμε ότι πρόκειται πραγματικά για ένα καινοτόμο και ρηξικέλευθο νομοθέτημα με την ιδιομορφία ότι δίνονται μη τραπεζικές χρηματοδοτήσεις. Υπάρχει μεταξύ τραπεζικών πιστώσεων και μικροχρηματατοδοτήσεων διαφορετική σκοπιμότητα, διαφορετική λειτουργία, διαφορετικοί κίνδυνοι, διαφορετική προέλευση της χρηματοδότησης εξ΄ου και η δυσκολία που αντιμετωπίζουμε για την ρύθμιση τους.

 Ακούσαμε από όλους ότι θέλουμε ένα ευέλικτο νομοσχέδιο, ένα νομοσχέδιο που να προσαρμόζεται, να δίνει δυνατότητα στις μικροχρηματοδοτήσεις να φτάσουν γρηγορα στον αποδέκτη, όχι ένα βαρύ νομοσχέδιο το οποίο να εφαρμόζει ακριβώς τις ίδιες διατάξεις οι οποίες επιβάλλονται και στις τράπεζες.

Από την άλλη όμως μεριά ακούσαμε και ότι κάποιοι θέλουν μια δρακόντεια νομοθεσία, γιατί είπαν ότι μπορεί να υπάρξουν σκιές. Άρα θα πρέπει να βρούμε χρυσές τομές, ώστε να προχωρήσουμε σύντομα.

 Πιστεύουμε, ότι η πρότασή μας να ανατεθεί στην Τράπεζα της Ελλάδος η αδειοδότηση και εποπτεία είναι σωστή, ότι θα εφαρμοστούν από αυτή όλες οι διατάξεις για την καταπολέμηση του ξεπλύματος που εφαρμόζονται στις τράπεζες και σε όλες τις άλλες εταιρείες και στα μορφώματα των εταιρειών μικροπιστώσεων. Υπάρχει ένα επαρκές πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης. Πιστεύουμε ότι έχουμε επαρκείς όρους οι οποίοι διασφαλίζουν τη διαφάνεια της παροχής και σε κάθε περίπτωση είναι ένα νέο νομοσχέδιο που πατάει σε γερές βάσεις.

 Ωστόσο είμαστε ανοιχτοί, όπως είδατε, στο διάλογο και υπάρχει μία σοβαρή συζήτηση. Δεν αμφισβητήσαμε ούτε την πατρότητα των ιδεών που ξεκίνησαν το 2013 και πέρασαν και από την προηγούμενη κυβέρνηση, ενώ οι ίδιοι άνθρωποι του Υπουργείου Οικονομικών και της Διεύθυνσης Χρηματοοικονομικής Πολιτικής ήταν αυτοί  που ετοίμασαν το νομοσχέδιο και τότε και τώρα.

Εμείς έχουμε πολιτική και διοικητική συνέχεια, αναγνωρίζουμε στους ικανούς υπαλλήλους στο Υπουργείο το χειρισμό αυτών των θεμάτων και θέλω να πω, ότι είμαστε ανοιχτοί για να κάνουμε  και τροπολογίες και για να ακούσουμε και άλλες ιδέες.

Πρώτον, στις τροπολογίες που φέρνουμε θα έχουμε θέματα που αφορούν την εισαγωγή μιας νέας διάταξης για την ειδική συμμετοχή, καθώς λάβαμε υπόψη σχόλια, τα οποία έκαναν οι διάφορες παρατάξεις εδώ, καθώς και οι κοινωνικοί φορείς. Για την αξιολόγηση, λοιπόν, της ειδικής συμμετοχής, στη διάρκεια των συζητήσεων που έγινε εδώ, φάνηκε ότι υπάρχει μια ανάγκη ελέγχου καταλληλότητας των μετόχων ή των ανθρώπων που θα συστήνουν μία εταιρεία μικροχρηματοδοτήσεων.

Ωστόσο θέλουμε να κάνουμε μια διευκρίνιση. Εσφαλμένα ταυτίστηκε από μερικούς η αξιολόγηση αυτή με τον έλεγχο της προέλευσης των χρημάτων, δηλαδή, τον έλεγχο της καταπολέμησης του ξεπλύματος μαύρου χρήματος. Γιατί ως προς τα θέματα της νομιμοποίησης των εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες θέλουμε να είμαστε ξεκάθαροι ότι δεν υπάρχει καμία σκιά και δεν πρέπει να υπάρχει καμία υπόνοια. Γιατί αποτελεί σταθερή, αταλάντευτη και, θα έλεγα, αδιαπραγμάτευτη θέση της κυβέρνησής μας ότι η οικονομία πρέπει να στηρίζεται στις πιο υγιείς και βιώσιμες δυνάμεις και όχι προφανώς σε όλες αυτές που έχουν οποιεσδήποτε υπόνοιες. Δεν σκοπεύουμε να διακινδυνεύσουμε σε τίποτα τη φήμη ούτε την αξιοπιστία μας σαν χώρα. Εξάλλου έχουμε ετοιμάσει και θα δείτε τις επόμενες εβδομάδες νέα νομοθετήματα γι΄ αυτό το θέμα.

Ωστόσο και εδώ θέλω την προσοχή σας, ο έλεγχος του ξεπλύματος μαύρου χρήματος, πιστεύουμε ότι διασφαλίζεται απόλυτα, πρώτον, γιατί προβλέπεται η ύπαρξη διαδικασιών ελέγχου για το ξέπλυμα ως προϋπόθεση για την αδειοδότηση. Προβλέπεται η ανάκληση άδειας αν το ίδρυμα μικροχρηματοδοτήσεων χρησιμοποιείται ως μέσο ξεπλύματος -βλέπουμε το άρθρο 9 παράγραφος 1. Τροποποιείται το άρθρο του ν.4757/2018 για το ξέπλυμα, ώστε να καθίστανται τα διεθνή ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων υπόχρεα πρόσωπα - άρθρο 46 του παρόντος νομοσχεδίου. Μάλιστα με νομοτεχνική βελτίωση που φέρνουμε θα προσθέσουμε μια ακόμα τροποποίηση του νόμου για το ξέπλυμα, ώστε να είναι ακόμα πιο σαφής η σχετική αρμοδιότητα που έχει μέχρι τώρα η Τράπεζα της Ελλάδος.

Συμφωνούμε ότι είναι καλό να γνωρίζει η Τράπεζα της Ελλάδος το σύνολο των μετόχων και όσων προτίθενται να συμμετάσχουν σε ένα ίδρυμα χρηματοδοτήσεων. Η υποχρέωση γνωστοποίησης προβλέπεται ήδη ρητά για όλα τα χρηματοδοτικά ιδρύματα που λειτουργούν στην Ελλάδα στο άρθρο 153  παράγραφος 1. του ν. 4261/2014 και εκτιμούμε ότι η υπάρχουσα νομοθεσία διασφαλίζει αφενός γνώση και αφετέρου δυνατότητα ελέγχου. Και δεν είμαστε σίγουροι ποια είναι ακριβώς αυτά τα ποιοτικά χαρακτηριστικά για την αξιολόγηση, που θα αξιολογήσει η εποπτική αρχή, προκειμένου να εγκρίνει τον έλεγχο. Ωστόσο σημειώνω ότι έλεγχος της ειδικής συμμετοχής είναι κατανοητός, κυρίως, στις ανώνυμες εταιρείες, ενώ στις άλλες εταιρικές μορφές, όπως στις αστικές εταιρίες, θα ελέγχονται όσοι ασκούν πραγματικό έλεγχο της εταιρίας.

Θέλω να πω ότι εδώ είναι ένα σημείο αρκετά ευαίσθητο, γιατί σε παλαιότερη μου δουλειά στις Βρυξέλλες, ως εισηγητής τότε της δεύτερης τραπεζικής οδηγίας,  επεξεργάστηκα  το θέμα του ειδικού ελέγχου των μέτοχων των τραπεζών, το οποίο υιοθετήθηκε  στη δεύτερη τραπεζική οδηγία. Άρα έχω μεγάλη ευαισθησία σε αυτό το θέμα και εφόσον ζητήθηκε από όλες τις παρατάξεις ανταποκρίνεται η κυβέρνηση σ΄ αυτό το αίτημα.

 Βέβαια υπογραμμίζω ότι θα πρέπει να έχουμε υπόψη ότι δεν θα πρέπει υπάρξουν διαδικασίες που θα καθυστερούν πολύ την έγκαιρη χρηματοδότηση.

Από την άλλη μεριά, γνωρίζουμε ότι πρόκειται για ένα νέο θεσμό και προφανώς ο κάθε νέος θεσμός θα πρέπει να ξεκινάει με κάποια σιγουριά. Με νομοτεχνική βελτίωση θα θεσπίσουμε την υποχρέωση της Τράπεζας της Ελλάδος και του Υπουργείου να εκπονούν μία έκθεση ανά διετία, η οποία θα στέλνεται στην εθνική αντιπροσωπεία. Θα έχετε τη δυνατότητα να βλέπετε την πορεία και να προτείνετε αν θέλετε και βελτιώσεις. Νομίζουμε  ότι αυτό δίνει μία μεγάλη δυνατότητα για ένα νέο έλεγχο κατά καιρό. Επιπλέον, θα φέρουμε τις παρακάτω τροπολογίες με τη μορφή κύριων νομοτεχνικών παρατηρήσεων. Όπως ακούσατε και από τον Υπουργό, μειώσαμε το αρχικό κεφάλαιο για τα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων από 400.000 ευρώ στα 250.000 ευρώ.

 

Αλλάξαμε τη ρύθμιση της εταιρικής μορφής των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων, σύμφωνα με την οποία μετά από σύσταση της Τράπεζας της Ελλάδος, τα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων θα μπορούσαν να λειτουργούν μόνο ως ανώνυμες εταιρίες και δώσαμε τη δυνατότητα τα ιδρύματα αυτά να μπορούν να συσταθούν με τη μορφή τόσο της κεφαλαιουχικής όσο και της αστικής εταιρείας, και έτσι θα μπορούν περισσότερα ιδρύματα να συμμετάσχουν. Επίσης ένα σημείο που θεωρούσαμε ότι ήδη καλύπτεται αλλά το διευκρινίζουμε τώρα ρητά είναι ότι  προσθέσαμε στους δικαιούχους που μπορούν να λάβουν μικροχρηματοδότηση τους φορείς κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας του νόμου 4330/2016, περνώντας έτσι και ένα κοινωνικό μήνυμα.

 

Όσον αφορά το επιτόκιο, θέλω να πω και πάλι όπως είπα και στην αρχή ότι είμαστε ανοιχτοί, μελετούμε διάφορους τρόπους προσδιορισμού, μπορούμε να σκεφτούμε πολλές εναλλακτικές λύσεις και υπάρχει η δυνατότητα και μέχρι την επόμενη βδομάδα που θα πρέπει να ψηφιστεί το νομοσχέδιο, όποιος έχει συγκεκριμένες ιδέες να τις συζητήσουμε. Είμαστε ανοιχτοί, δεν είναι κάτι το εύκολο να γίνει παρέμβαση σε αυτή στην αγορά, στην ιδιωτική οικονομία γιατί όπως ακούσατε από τη στιγμή που δίνεται ένα πλαφόν όλοι προσεγγίζουν τα επιτόκιά τους  αυτό το πλαφόν γρήγορα.

 

Άρα θα πρέπει να σκεφτούμε ευέλικτους και αποτελεσματικούς τρόπους προσδιορισμού του επιτοκίου. Παράλληλα, δίνουμε αναδρομική ισχύ από τις 11 Μαρτίου στην παράταση θητείας των διοικητικών συλλόγων των αστικών συνεταιρισμών με σκοπό να συμπεριλάβουμε όλες τις περιπτώσεις θητείας που έληξε μέσα στην πανδημία. Ορισμένοι από τους προλαλήσαντες βουλευτές αναφέρθηκαν στο κεντρικό μητρώο πραγματικών δικαιούχων και θα ήθελα να πω για διευκρίνιση, ότι αυτό προβλέπεται στο άρθρο 20 του νόμου 4457/2018  με τον οποίο ενσωματώθηκε στη νομοθεσία μας η τέταρτη Οδηγία για το ξέπλυμα χρήματος. Στο μητρώο αυτό καταχωρίζονται όλες οι οντότητες που είναι εγκατεστημένες στην Ελλάδα.

 

Για τις μεταβατικές διατάξεις θα ήθελα να σας διευκρινίσω ότι με νέες νομοτεχνικές βελτιώσεις στην παράγραφο 1 του άρθρου 45, αναφερόμαστε σε εταιρείες που είναι εγκατεστημένες στην Ελλάδα, έχουν πιστοποίηση από τον κώδικα καλής πρακτικής για τη χορήγηση μικροπιστώσεων και δίνουν μικρόπιστώσεις μέσω των τραπεζών. Επίσης, εισακούγοντας τις παρατηρήσεις των φορέων, καταργούμε και την παράγραφο 3 του άρθρου 45 με νομοτεχνική βελτίωση που θα κατατεθεί σήμερα. Κάποιος από τους προηγούμενους αγορητές αναφέρθηκε  στην ανάγκη αποφυγής παρεκτροπών και στην ανάγκη να μη δούμε τις εταιρίες μικροπιστώσεων σε σκάνδαλα τύπου Folli Follie. Απλώς θα ήθελα να σας πω ότι αυτό σηματοδοτεί και το επόμενο νομοσχέδιο που θα φέρει η Κυβέρνηση στη Βουλή εντός των επόμενων ημερών και αφορά το θέμα της εταιρικής διακυβέρνησης. Στο νομοσχέδιο για την εταιρική διακυβέρνηση υπάρχουν σαφείς διατάξεις ενίσχυσης της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, διατάξεις οι οποίες ενισχύουν τη διαφάνεια και τον έλεγχο της εταιρικής διακυβέρνησης και διατάξεις οι οποίες αυστηροποιούν τα πρόστιμα τα οποία θα επιβάλλονται στους ορκωτούς ελεγκτές- λογιστές.

Όπως αντιλαμβάνεστε, η πολιτική της Κυβέρνησης είναι η εξής. Θέλουμε όλοι οι φορείς, όλοι αυτοί οι κρίκοι της αλυσίδας, οι οποίοι οδηγούν στο χρηματιστήριο, στις κεφαλαιαγορές, για την άντληση χρημάτων, για την άντληση πόρων, να είναι διαφανείς, να εμπνέουν εμπιστοσύνη και να μην επαναληφθούν τα έκτροπα τα οποία έχουμε δει με τη Folli-Follie και τα οποία αμαύρωσαν τη φήμη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς, ιδιαίτερα σε αυτή τη κρίσιμη περίοδο που καλούμε τους ξένους επενδυτές στη χώρα. Άρα, φροντίζουμε έγκαιρα και σε αυτό το τομέα να πάρουμε τα αναγκαία μέτρα και, παράλληλα, ενισχύουμε όλους εκείνους τους φορείς και τις υποδομές, οι οποίοι θα δώσουν μια νέα εικόνα, μια νέα δυναμική, μια νέα εξωστρέφεια στην ελληνική κεφαλαιαγορά.

Κύριε Πρόεδρε, κλείνοντας θα ήθελα να πω ότι έχουμε ένα νέο νομοσχέδιο. Είναι ένα νέο πείραμα, που όλοι νομίζω, όλες οι παρατάξεις, όλοι οι φορείς, θέλουμε να πετύχει. Βέβαια, η επιτυχία ή όχι κρίνεται στην πράξη. Θα δούμε πού θα πάνε τα χρήματα και αν θα υπάρξουν ταλαντούχοι επιχειρηματίες. Θέλουμε να πετύχει, αλλά έχουμε και τη δυνατότητα, αν χρειαστεί, διορθωτικών κινήσεων. Θα ήθελα, όμως, να πω ότι εκτιμώ ιδιαιτέρως ότι η συζήτηση που έγινε με όλα τα κόμματα και με όλους τους φορείς, έδειξε ότι είμαστε ικανοί, παρά τις διαφορές μας, με όρους σοβαρότητας στο δημόσιο διάλογο, να συζητήσουμε θέματα τόσο κρίσιμα, όσο είναι το θέμα των μικροπιστώσεων, ένα ανανεούμενο αίτημα για την ελληνική κοινωνία, για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ελπίζω την επόμενη βδομάδα όλες οι παρατάξεις, σε δείγμα πραγματικής, ουσιαστικής σύγκλισης, να υπερψηφίσουν αυτό το νομοσχέδιο.

Σας ευχαριστώ πολύ.

 

ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ

Ευχαριστώ, ιδιαιτέρως, κύριε Πρόεδρε.

Θα ήθελα να δώσω ορισμένες διευκρινίσεις σε αυτά που είπαν οι προλαλήσαντες  ομιλητές της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Νομίζω ότι αναφερθήκατε σε τέσσερα σημεία, τα οποία καλύπτονται με τις τροποποιήσεις αυτές. Αναφερθήκατε και στα θέματα της Τράπεζας της Ελλάδος, δηλαδή αν  θα μπορούσε σύμφωνα με τις προτάσεις σας να υπάρχει συνεποπτεία με το Υπουργείο και τα λοιπά.

Αντιλαμβάνεστε - εκεί τα έχουμε διευκρινίσει σαφώς, γιατί και εσείς λίγο μας είχατε μπλέξει - όταν ο Εισηγητής της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης μας είπε, ότι σκέφτονταν ευέλικτο σχήμα μεταξύ Υπουργείου Οικονομικών, Υπουργείου Οικονομίας και Τράπεζας της Ελλάδος, ενώ σε άλλο έγγραφο του Σύριζα με ημερομηνία 25 Μαΐου, διαβάζω : να υπάρχει εποπτεία σχημάτων, που θα πρέπει να αναλάβουν τα Υπουργεία Οικονομικών και Οικονομίας, χωρίς αναφορά στην Τράπεζα της Ελλάδος. Τουλάχιστον, θα διευκρινίσουμε ότι είναι η Τράπεζα της Ελλάδος ο επόπτης για τους λόγους που είπαμε. Ο κύριος Βολουδάκης, είπε προηγουμένως, ότι πιθανόν, δεν χρειάζεται σχεδόν καθόλου για αυτό τον τομέα εποπτεία κάτι που συμβαίνει σε αρκετές χώρες. Από την άλλη μεριά, έρχονται άλλοι και λένε «θέλουμε μια δρακόντεια επόπτευα , μήπως και μας ξεφύγει τίποτα», μολονότι ξέρουμε όλοι, ότι εφαρμόζονται, πλήρως, από την ίδια την Τράπεζα της Ελλάδος, όλες οι διατάξεις περί ξεπλύματος χρήματος, όλες οι διατάξεις οι οποίες αφορούν το μητρώο πραγματικών δικαιούχων, όλες οι διατάξεις που αφορούν την προστασία του καταναλωτή από το Υπουργείο Ανάπτυξης κ.λπ..

Η Κυβέρνηση-  και πάλι λέω - ανοιχτή στις γνώμες που ήρθαν από όλα τα κόμματα, έδωσε, αν θέλετε, αυτή τη νέα διάσταση με τις τροπολογίες που έφερε σήμερα.

 Ωστόσο, επειδή θα έχει τη δυνατότητα η Εθνική Αντιπροσωπεία, ανά δύο χρόνια, να λαμβάνει τις εκθέσεις, τόσο της Τράπεζας της Ελλάδος, όσο και του Υπουργείου Οικονομικών, νομίζουμε ότι θα υπάρξουν δυνατότητες, και θα γίνουν  βελτιώσεις προς ένα πιο ευέλικτο  μοντέλο, αν εκτιμήσετε τότε, ότι το μοντέλο αδειοδότησης και εποπτείας, το οποίο εφαρμόζει η Τράπεζα της Ελλάδος, είναι υπερβολικά γραφειοκρατικό.. Νομίζω, πραγματικά ότι, είναι θέμα που αφορά, κυρίως, την εφαρμογή.

Το δεύτερο θέμα αφορά αυτό που είπε  ο κύριος Βολουδάκης, ότι δηλαδή δεν βλέπει το λόγο της υποχρέωσης των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων , να παράσχουν και συμβουλευτικές υπηρεσίες. Θα ήθελα να πω, ότι η έννοια των συμβουλευτικών υπηρεσιών, μαζί με τη χρηματοδότηση, είναι σύμφυτες. Είναι μέσα στη φιλοσοφία, στο DNA των μικροχρηματοδοτήσεων, οι οποίες απευθύνονται σε ανθρώπους που δεν έχουν την εμπειρία της αγοράς, που θέλουν κάποια καθοδήγηση, θέλουν μια βοήθεια, ώστε να σχηματίσουν το δικό τους, επιχειρηματικό σχέδιο, κάτι το οποίο γίνεται για πρώτη φορά στη χώρα.

Δεν είναι υποχρεωτικό για εκείνον που θα λάβει την μικροπίστωση  να το ακολουθήσει, αλλά, τουλάχιστον, του δίνεται η δυνατότητα να το ζητήσει.

Επίσης, έχει και την εξής σκοπιμότητα. Ο πάροχος των μικροπιστώσεων θα ήθελε να κατευθύνει σωστά τον δανειολήπτη, γιατί δεν παρέχονται από τον τελευταίο πολλές εξασφαλίσεις και άρα, θα ήθελε να πάει στη σωστή κατεύθυνση η επιχείρηση.

 Βέβαια, όπως είπα και προηγουμένως, σε μια αγορά θα υπάρχουν ταλαντούχοι, πετυχημένοι επιχειρηματίες, οι οποίοι θα ξεκινήσουν μικροί και θα επεκταθούν και θα προχωρήσουν, αλλά θα είναι και μερικοί άλλοι, που μπορεί να «σκαλώσουν». Αλλά όλη η φιλοσοφία των μικροπιστώσεων, είναι να δίνεται και αυτή η δυνατότητα, αυτή η παιδαγωγική ευχέρεια στον δανειολήπτη - που είπα και πάλι, μπορεί να είναι ένας φοιτητής, μπορεί να είναι μια γυναίκα, μπορεί να είναι κάποιος που ξεκινάει για πρώτη φορά επιχείρηση

Όσον αφορά τις πιθανότητες ή τα ενδεχόμενα δημιουργίας παραπλανητικών διαφημίσεων, εκεί θα ήθελα να πω ότι πιστεύω πραγματικά ότι έχουμε πάρει όλες τις αναγκαίες πρόνοιες. Υπάρχουν επαρκείς απαιτήσεις διαφάνειας  των χρεώσεων. Και, προφανώς, για το γεγονός ότι δεν υπάρχουν – νομίζω ο  κ. Αρσένης είπε : «σαφείς αναφορές στα θέματα του καταναλωτή» - πρέπει να σας πω, ότι η ίδια η Γενική Γραμματεία Εμπορίου και Προστασίας του Καταναλωτή, μας ζήτησε να απαλειφθούν αυτά τα άρθρα από μέσα, για να μην υπάρχει,  σύγχυση. Και όπως ξέρουμε, οι γενικοί όροι των συναλλαγών, ισχύουν και για τους καταναλωτές και για τις μικρές επιχειρήσεις. Επίσης οι δικαιούχοι που είναι φυσικά πρόσωπα προστατεύονται από τις γενικές διατάξεις περί καταναλωτή.

Θα ήθελα να πω κύριε Κεγκέρογλου, ότι ενδεχομένως θα σκεφτούμε αν είναι κάτι που πρέπει να λάβουμε υπόψη, ώστε να κάνουμε ευκρινέστερη τη διατύπωση των θεμάτων των δικαιούχων.

Κλείνοντας, κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να πω πως πιστεύω ότι υπάρχει μία ουσιαστική σύγκλιση. Η Κυβέρνηση είναι ανοιχτή στις προτάσεις. Έγινε η ζύμωση, έχει γίνει συζήτηση, έχουμε κάνει αρκετά βήματα, ώστε την επόμενη εβδομάδα,  μια συντριπτική πλειοψηφία της εθνικής αντιπροσωπείας να ψηφίσει αυτό το νομοσχέδιο.

Σας ευχαριστώ πολύ.