Επιστροφή

Απάντηση της υφυπουργού Οικονομικών Κ. Παπανάτσιου σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή Α. Τριανταφυλλίδη με θέμα: «Πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα»: Ανάδειξη της περιοχής σε υπερτοπικό πάρκο

Αθήνα, σήμερα στις 10 Ιουλίου 2017, ημέρα Δευτέρα και ώρα 18.00΄ συνήλθε στην Αίθουσα των συνεδριάσεων του Βουλευτηρίου η Βουλή σε ολομέλεια για να συνεδριάσει υπό την προεδρία του ΣΤ’ Αντιπροέδρου αυτής κ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΛΑΜΠΡΟΥΛΗ.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης): Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αρχίζει η συνεδρίαση.

Εισερχόμαστε στη συζήτηση των

ΕΠΙΚΑΙΡΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Θα συζητηθεί η πρώτη με αριθμό 1125/4-7-2017 επίκαιρη ερώτηση του πρώτου κύκλου του Βουλευτή Α’ Θεσσαλονίκης του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Αλέξανδρου Τριανταφυλλίδη προς τον Υπουργό Οικονομικών, με θέμα «Πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα»: Ανάδειξη της περιοχής σε υπερτοπικό πάρκο».

Θα απαντήσει η Υφυπουργός Οικονομικών κ. Αικατερίνη Παπανάτσιου.

Κύριε Τριανταφυλλίδη, έχετε τον λόγο.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ: Κύριε Πρόεδρε, κυρία Υφυπουργέ, σας ευχαριστώ.

Το αίτημα, που διατυπώνεται εμμέσως πλην σαφώς, δεν είναι προσωπικό. Είναι ένα συλλογικό αίτημα των πολιτών της Ανατολικής Θεσσαλονίκης και ειδικότερα του Δήμου Καλαμαριά γι’ αυτόν τον υπερτοπικό πόλο αναψυχής, ψυχαγωγίας και πολιτισμού που σήμερα ρημάζει, και γίνεται μετά από είκοσι τρία χρόνια αποχώρησης των στρατιωτικών που βρίσκονταν εντός του στρατοπέδου από το 1994, είκοσι τρία χρόνια, όπου όχι όπως περιγράφουμε εμείς, αλλά όπως περιγράφουν τόσο τα ρεπορτάζ των εφημερίδων όσο και ο ίδιος ο Δήμος Καλαμαριάς, ο συγκεκριμένος χώρος απαξιώνεται.

Μιλάμε, κυρία Υπουργέ, για το «μπαλκόνι» της Θεσσαλονίκης. Έχω εδώ ένα σχεδιάγραμμα για αυτούς που έχουν επισκεφθεί τη Θεσσαλονίκη. Μιλάμε για τον χώρο πάνω από την οδό Σοφούλη, στην περιοχή Καραμπουρνάκι, που ορίζεται από τη μια πλευρά πάνω από το Παλατάκι. Είναι ένας χώρος περίπου τετρακοσίων στρεμμάτων, μέσα στον οποίο υπάρχει ένα κουβάρι, εάν θέλετε, από ιδιοκτησίες. Όπως το περιγράφουν οι υπηρεσίες, πρόκειται για ένα κουβάρι με οκτώ κατηγορίες ιδιοκτησιών και συνιδιοκτησιών σε πολλές των περιπτώσεων. Το ζητούμενο, όμως, είναι αυτό το δυσεπίλυτο σταυρόλεξο να λυθεί από την πολιτεία και να εκφραστεί, κυρία Υπουργέ, η απόλυτη πολιτική βούληση ότι αυτό που δεν έλυσαν τα προηγούμενα τριάντα χρόνια οι προηγούμενες κυβερνήσεις έχουμε την πολιτική βούληση, αλλά και την αποτελεσματικότητα να το λύσουμε για το ποιος έχει, τι κατέχει και με απόλυτο σεβασμό στις ιδιοκτησίες και στις δικαστικές αποφάσεις να αποδώσουμε αυτόν τον χώρο σ’ αυτό που ζητά η ίδια η τοπική κοινωνία, ο Δήμος Καλαμαριάς, το Δημοτικό Συμβούλιο, οι Κατριλιώτες για τους οποίους θα μιλήσω στη δευτερομιλία μου, οι τοπικοί φορείς, οι κοινωνικοί φορείς, τα συλλογικά σωματεία, με προσφυγές τους στο Συμβούλιο της Επικρατείας, για να διασωθεί αυτός ο υπερτοπικός πόλος αναψυχής, πολιτισμού και ψυχαγωγίας.

(Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή)

Στη δευτερομιλία μου περιμένω τις πρώτες σας σκέψεις-αποφάσεις. Θέλω να πω ότι το επίκαιρον –και με αυτό κλείνω, κύριε Πρόεδρε- έχει να κάνει με το ότι εντός του στρατοπέδου, πριν από μερικές ημέρες, η Ριζοσπαστική Ενωτική Κίνηση της Καλαμαριάς, με τη συνδρομή αυτών των συλλογικοτήτων που προανέφερα, πραγματοποίησαν διαβούλευση. Ήταν παρών ο Υπουργός Επικρατείας κ. Χριστόφορος Βερναρδάκης, ο οποίος άκουσε τους πρώην και τους νυν. Εκεί, μάλιστα, φυτέψαμε και ένα δέντρο στη μνήμη του Μένιου Αλεξιάδη, του αείμνηστου και ιστορικού Δημάρχου της Καλαμαριάς. Επιτέλους, αυτός ο χώρος, για τον οποίον θα μιλήσω, για το πώς είναι δηλαδή σήμερα το μπαλκόνι της Θεσσαλονίκης, θα πρέπει να αξιοποιηθεί.

Ευχαριστώ.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης): Ευχαριστούμε τον κ. Τριανταφυλλίδη.

Κυρία Παπανάτσιου, έχετε τον λόγο.

ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΠΑΠΑΝΑΤΣΙΟΥ (Υφυπουργός Οικονομικών): Πραγματικά, κύριε Τριανταφυλλίδη, θα συμφωνήσω μαζί σας ότι το πρώην στρατόπεδο «Κόδρα» αποτελεί έναν από τους σπουδαιότερους ελεύθερους χώρους στη Θεσσαλονίκη.

Πράγματι, από το 1983 μέχρι σήμερα μια σειρά ρυθμίσεων προσφέρει προστασία του χώρου με τον χαρακτηρισμό κάποιων εκτάσεων ως «πρασίνου» ή ως αρχαιολογικών χώρων ή ως ιστορικών τόπων. Συγκεκριμένα, το 1985 εγκρίθηκε η δημιουργία συστήματος μεγάλων υπερτοπικών πόλεων αναψυχής, αθλητισμού και πολιτιστικών λειτουργιών, που εξυπηρετούν ολόκληρη την έκταση της Θεσσαλονίκης, μεταξύ των οποίων είναι και η περιοχή του ανωτέρω στρατοπέδου. Το 1987 προβλέφθηκε η δημιουργία χώρων πρασίνου, υπερτοπικού πάρκου και πνευματικού κέντρου και το 2005 με απόφαση του Υφυπουργού Πολιτισμού χαρακτηρίστηκε ως ιστορικός τόπος.

Επίσης, το 2007 με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού δεκαέξι κτήρια εντός του χώρου χαρακτηρίστηκαν σαν μνημεία με αποτέλεσμα να απαγορεύεται οποιαδήποτε επέμβαση σε αυτά, καθώς είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένα με την ιστορία του χώρου και έχουν ιδιαίτερη αρχιτεκτονική και ιστορική αξία. Αυτά προορίζονται, για να στεγάσουν πολιτιστικές δραστηριότητες και συνοδευτικές υποστηρικτικές λειτουργίες, με σκοπό να αποτελέσουν έναν πυρήνα πολιτισμού και περιβαλλοντικής ανάπλασης της περιοχής.

Το 2014 με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας εγκρίθηκε η αναθεώρηση του γενικού πολεοδομικού σχεδίου του Δήμου Καλαμαριάς, το οποίο προβλέπει για την περιοχή του πρώην Στρατοπέδου Κόδρα, σαν χρήση γης, αυτή του χώρου αστικού πρασίνου υπερτοπικού χαρακτήρα.

Από έρευνα που διενεργήθηκε σε συνέχεια της ερώτησής σας προέκυψε ότι η ιδιοκτησία του συγκεκριμένου ακινήτου ανήκει σε πολλούς φορείς, αλλά και ιδιώτες. Μεταξύ των φορέων είναι το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, το Υπουργείο Πολιτισμού, ο Δήμος Καλαμαριάς και η ΕΤΑΔ ΑΕ πρώην ΚΕΔ. Ως εκ τούτου θα πρέπει όλοι οι συναρμόδιοι φορείς να συνεργαστούν για την αξιοποίηση του συγκεκριμένου χώρου.

Σύμφωνα μάλιστα με σχετικό έγγραφο της ΕΤΑΔ ΑΕ, το θέμα της σύναψης προγραμματικής σύμβασης με τους εμπλεκόμενους φορείς στο ακίνητο ΑΚ 18461, το πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα» Θεσσαλονίκης, στην οποία θα συμμετέχει και η ΕΤΑΔ, θα πρέπει να εξετασθεί σε συνδυασμό με τις διατάξεις του ν.4389/2016 και το πολεοδομικό καθεστώς, καθώς και το ιδιοκτησιακό καθεστώς του ακινήτου που απορρέει από αυτό.

Από πλευράς μας είναι δεδομένη η βούληση για τη δρομολόγηση και διευκόλυνση των απαιτούμενων ενεργειών, προκειμένου να γίνει δυνατή η βέλτιστη αξιοποίηση του εν λόγω ακινήτου όπως και όλων των δημοσίων ακινήτων εν γένει.

Όσον αφορά το δεύτερο ερώτημά σας, οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος έχουν ήδη εκκινήσει τις απαιτούμενες διαδικασίες για την ορθή εφαρμογή της απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου μέσω της διατύπωσης σχετικού ερωτήματος στο Νομικό Συμβούλιο του Κράτους. Καταθέτω στα Πρακτικά έγγραφο της ΕΤΑΔ, έγγραφο της αρμόδιας υπηρεσίας του Υπουργείου Περιβάλλοντος, έγγραφο της Κτηματικής Υπηρεσίας Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης, έγγραφο του Υπουργείου Πολιτισμού, έγγραφο του Δήμου Καλαμαριάς και έγγραφο της Υφυπουργού Εσωτερικών κυρίας Κόλλια-Τσαρουχά.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης): Τον λόγο έχει ο κ. Τριανταφυλλίδης.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ: Νομίζω ότι το θεμελιώδες ερώτημα είναι αν αυτή η κατάσταση, που υπάρχει αυτήν τη στιγμή, κυρία Υπουργέ, ικανοποιεί αυτό που θέλουμε. Και νομίζω ότι ομόφωνη και ομόθυμη απόφανση των πολιτών τόσο της Καλαμαριάς όσο και της ανατολικής Θεσσαλονίκης γι’ αυτόν τον υπερτοπικό πόλο αναψυχής, πολιτισμού, ψυχαγωγίας έτσι όπως το οραματίζονται είναι ότι αυτήν τη στιγμή πραγματικά ρημάζει.

Διαβάζω από τα ρεπορτάζ των τοπικών εφημερίδων: «Αφημένο στην τύχη του, εγκαταλελειμμένο και «στοιχειωμένο» από τις διεκδικήσεις έγινε χώρος φιλοξενίας αστέγων, καταληψιών, ρακοσυλλεκτών και αδέσποτων σκυλιών. Το πρώην Στρατόπεδο Μακεδονομάχου Κόδρα ρημάζει, μαζί και η ιστορία του. Αποθήκες και μικροί χώρου, που κάποτε εξυπηρετούσαν τις ανάγκες του στρατοπέδου, όλα τώρα είναι εγκαταλελειμμένα σε άθλια κατάσταση». Θα μου πείτε ότι είναι υπερβολές των δημοσιογράφων.

Θα καταθέσω στα Πρακτικά μαζί με το δημοσίευμα της Thessnews ακριβώς πριν έναν χρόνο, στις 18 Ιουνίου 2016, τι λέει ο Δήμαρχος Καλαμαριάς στις 30/6/2016 σε επίσημο έγγραφό του. «Η εικόνα, όμως, αυτού του ιστορικού τόπου σήμερα δεν είναι καθόλου κολακευτική. Κανείς δεν γνωρίζει ποιος έχει την ευθύνη της παρέμβασης για την ανάδειξη του χώρου, ποιος έχει την ευθύνη της επισκευής και της συντήρησης των μνημείων, που έχουν αφεθεί στην εγκατάλειψη και τη φθορά και ποιος έχει την ευθύνη για τη φύλαξη του χώρου.

Το Υπουργείο Οικονομικών, ως ιδιοκτήτης της γης μέσω της ΚΕΔ, οφείλει να μεριμνήσει για την αποζημίωση των ιδιοκτητών, όπως αποφάνθηκε προσφάτως και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο», που μόλις προαναφέρατε. «Από την πλευρά του Υπουργείου Πολιτισμού δεν διαφαίνεται κανένας προγραμματισμός ούτε αντίστοιχα κονδύλια. Σε λίγα χρόνια τα κτήρια, που έχουν προστατευθεί στα χαρτιά, θα έχουν φθαρεί σε σημείο μη αναστρέψιμο, θα έχουν εξαφανισθεί». Και μιλάμε για δεκαεπτά κτήρια.

Την ίδια ώρα –θα το καταθέσω και αυτό, το οποίο έχει ημερομηνία 30 Ιουνίου- αποστέλλεται έγγραφο στον Υπουργό Πολιτισμού, στον Υπουργό Οικονομικών, στην Υφυπουργό Μακεδονίας Θράκης από τον Δήμο Καλαμαριάς.

Θυμίζω απλά για την ιστορία –και είναι σαφές αυτό από το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο, γιατί δεν θα εφεύρουμε την πυρίτιδα- ότι ο σπουδαιότερος ελεύθερος χώρος του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης από πλευράς μεγέθους, θέσεως και ομορφιάς είναι το πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα». Η σπουδαιότητα αυτή αναγνωρίστηκε από το 1909, όταν ο Οθωμανός Διοικητής της πόλης προγραμμάτιζε την κατασκευή του κήπου της Θεσσαλονίκης σε αυτήν την έκταση, ενώ ο Γάλλος πολεοδόμος ο Εμπράρ συνέταξε το σχέδιο της πόλης μετά την πυρκαγιά του ’17.

Προσέξτε τώρα, τα περίεργα παιχνίδια της ιστορίας: 1917-2017. Είμαστε εκατό χρόνια μετά. Ο Εμπράρ όρισε το χώρο αυτό ως τον δημοτικό κήπο της Θεσσαλονίκης. Αυτή τη στιγμή, αυτός ο χώρος, το μπαλκόνι της Θεσσαλονίκης, ο δημοτικός κήπος, κατά τον Εμπράρ, έχει μετατραπεί σε σκουπιδότοπο.

Εάν λοιπόν θέλουμε και υπάρχει η πολιτική βούληση αυτό να ανατραπεί, πρέπει άμεσα, με σχέδιο αυτό το δυσεπίλυτο σταυρόλεξο των οχτώ κατηγοριών ιδιοκτησιών και συνιδιοκτησιών να το ξεμπλοκάρουμε. Πρέπει να λύσουμε αυτό το σταυρόλεξο των ιδιοκτησιών και άμεσα να ανταποκριθούμε στο αίτημα, αυτό που φαίνεται και στον σχεδιασμό.

Ήδη η Κυβέρνηση έχει δώσει το αποτύπωμα της στα δυτικά της πόλης με την παραχώρηση του Στρατοπέδου «Παύλου Μελά». Αυτό που ήταν αίτημα τριάντα ετών το ικανοποίησε μόλις μια Κυβέρνηση δύο ετών. Το ίδιο θα πρέπει να πράξει και στα ανατολικά με το πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα» που παραμένει αναξιοποίητο εδώ και είκοσι τρία χρόνια. Αυτός είναι ο σταυρός ανάπτυξης και προίκας της πόλης: στα βόρεια το Σέιχ Σου, στα νότια το παραλιακό μέτωπο που είναι διαμορφωμένο, δυτικά το «Παύλου Μελά» και ανατολικά το πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα», όπου δεν θα πούμε εμείς, κυρία Υπουργέ, το τι θα γίνει εκεί μέσα, αλλά θα το ορίσουμε και θα το προστατεύσουμε ως υπερτοπικό πόλο αναψυχής, ψυχαγωγίας και πολιτισμού με συμπληρωματικές λειτουργίες ως προς το Στρατόπεδο «Παύλου Μελά». Εκεί, είπαμε θα κάνουμε μουσείο εθνικής αντίστασης και μουσείο προσφυγικού ελληνισμού. Δεν θα κάνουμε τα ίδια πράγματα και στην άλλη πλευρά της πόλης, γιατί είναι υπερτοπικός. Αφορά το σύνολο του πολεοδομικού συγκροτήματος που μένει ενάμισι περίπου εκατομμύριο κόσμος.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης): Κύριε Τριανταφυλλίδη, ολοκληρώστε.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ: Κλείνω, κύριε Πρόεδρε. Σας ευχαριστώ για την ανοχή σας.

Εκεί λοιπόν, οι τοπικοί φορείς, ο Δήμος, το Δημοτικό Συμβούλιο, οι δημοτικές παρατάξεις, οι συλλογικοί φορείς, τα πανεπιστήμια, το Αριστοτέλειο, το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, το Τμήμα Αρχιτεκτονικής του Τοπίου, τα νέα μυαλά, οι νέοι άνθρωποι θα βάλουν καινοτόμες, νέες λειτουργικές και ελκυστικές  ιδέες.

Προσέξτε κάτι: Πρέπει να υπάρξουν συνέργειες όλων. Δεν πρέπει να καταλήξει –απευκταίο το παράδειγμα- σαν το Πάρκο «Αντώνης Τρίτσης» στην Αθήνα, όπου υπάρχουν έξοδα. Θα πρέπει όμως να υπάρχουν και τα έσοδα για να μπορέσει να λειτουργήσει, να φωταγωγηθεί, να φυλαχθεί, να είναι καθαρός ένας χώρος τετρακοσίων στρεμμάτων.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης): Κύριε Τριανταφυλλίδη, ολοκληρώστε.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ: Σας ευχαριστώ.

Περιμένουμε στην πράξη: Αγαπάς τη Θεσσαλονίκη; Απόδειξη.

(Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Αλέξανδρος Τριανταφυλλίδης καταθέτει για τα Πρακτικά τα προαναφερθέντα έγγραφα, τα οποία βρίσκονται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και  Πρακτικών της Βουλής)

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης):  Κυρία Παπανάτσιου, έχετε τον λόγο.

ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΠΑΠΑΝΑΤΣΙΟΥ (Υφυπουργός Οικονομικών): Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

Κατόπιν όλων όσων ειπώθηκαν στην πρωτολογία μου, αλλά και στο πλαίσιο όλων αυτών που καταθέτετε σήμερα στη Βουλή, σας επαναλαμβάνω ότι θα καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια συντονισμένα, προκειμένου να δοθεί η καλύτερη δυνατή λύση για την αξιοποίηση της εν λόγω έκτασης, διαφυλάσσοντας πάντα την πολιτιστική και ιστορική μας κληρονομιά και τα ευρύτερα συμφέροντα του ελληνικού δημοσίου.

Στο πλαίσιο αυτό, είμαστε ήδη σε συνεργασία με το Γραφείο του Πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη και με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, για να πετύχουμε τη δημιουργία, όπως κι εσείς είπατε, υπερτοπικού πάρκου αθλητικών και πολιτιστικών δραστηριοτήτων που θα μετατρέψει τον συγκεκριμένο χώρο σε χώρο-ανάσα και θα αναβαθμίσει συνολικά όλη τη Θεσσαλονίκη.

Άλλωστε, η σημασία που αποδίδεται στο συγκεκριμένο εγχείρημα –το αναφέρατε κι εσείς στην πρωτολογία σας- από την πολιτική ηγεσία αποδεικνύεται ξεκάθαρα από την επίσκεψη του Υπουργού Επικρατείας, Χριστόφορου Βερναρδάκη, στο πρώην Στρατόπεδο «Κόδρα» στο πλαίσιο εκδήλωσης, αφιερωμένης στον Μένιο Αλεξιάδη, αγωνιστή της Αριστεράς και πρώην Δημάρχου Καλαμαριάς, που πέθανε χωρίς να προλάβει να δει να γίνεται πράξη το όραμά του, δηλαδή να δοθεί ο χώρος στους πολίτες.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Λαμπρούλης): Ευχαριστούμε την κυρία Υπουργό.